Κοινό βήμα με αιχμή την αυτοδιάθεση και το ευρωπαϊκό μέλλον έκαναν οι ηγέτες της Σκωτίας, της Ουαλίας και της Βόρειας Ιρλανδίας, οι οποίοι συναντήθηκαν στο Κάρντιφ και υπέγραψαν διακήρυξη με την οποία ζητούν συνταγματικές μεταρρυθμίσεις και δηλώνουν ότι το μέλλον των εθνών τους βρίσκεται στην Ευρωπαϊκή Ένωση.
Η άνευ προηγουμένου συνάντηση πραγματοποιήθηκε στον απόηχο των δηλώσεων του Αμερικανού προέδρου Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος το Σαββατοκύριακο χαρακτήρισε «φανταστική» την προοπτική ένωσης της Δημοκρατίας της Ιρλανδίας με τη Βόρεια Ιρλανδία.
Στη συνάντηση συμμετείχαν ο πρωθυπουργός της Ουαλίας και επικεφαλής του Plaid Cymru, Ριν απ Γιόρουερθ, ο πρωθυπουργός της Σκωτίας και αρχηγός του SNP, Τζον Σουίνι, η πρωθυπουργός της Βόρειας Ιρλανδίας και αντιπρόεδρος του Σιν Φέιν, Μισέλ Ο’ Νιλ, καθώς και η πρόεδρος του Σιν Φέιν, Μαίρη Λου ΜακΝτόναλντ.
«Το μέλλον μας βρίσκεται στην ΕΕ»
Στην κοινή διακήρυξη, οι ηγέτες υπογραμμίζουν ότι «τα έθνη μας έχουν το δικαίωμα στην αυτοδιάθεση» και καλούν τη βρετανική κυβέρνηση να «προετοιμάσει και να διευκολύνει συνταγματικές μεταρρυθμίσεις».
Παράλληλα, δηλώνουν πεπεισμένοι ότι «το μέλλον των εθνών μας βρίσκεται στους κόλπους της ΕΕ», υποστηρίζοντας ότι το Brexit έχει πλήξει τις οικονομίες τους.
Η συγκυρία θεωρείται ιδιαίτερα σημαντική, καθώς για πρώτη φορά από το 1999, όταν εγκαθιδρύθηκαν οι θεσμοί αυτονομίας στις τρεις χώρες, κυβερνώνται από κόμματα που τάσσονται υπέρ της ανεξαρτησίας από το Ηνωμένο Βασίλειο.
Διαφορετικοί ρυθμοί για την αυτοδιάθεση
Οι συμμετέχοντες τόνισαν ότι κάθε έθνος θα προχωρήσει με τον δικό του ρυθμό.
Ο Τζον Σουίνι εκτίμησε ότι ένα νέο δημοψήφισμα για την ανεξαρτησία της Σκωτίας θα πρέπει να διεξαχθεί μέσα στα επόμενα πέντε χρόνια. Το 2014, το 55% των ψηφισάντων είχε απορρίψει την ανεξαρτησία.
Στην Ουαλία, ο Ριν απ Γιόρουερθ έχει χαρακτηρίσει την ανεξαρτησία «μακρινό στόχο», χωρίς να θέσει χρονοδιάγραμμα για δημοψήφισμα. Όπως έχει δηλώσει, προτιμά να αφήσει το ζήτημα στα χέρια του ουαλικού λαού, ενώ εκτιμά ότι η διακυβέρνηση από το Ουεστμίνστερ δεν λειτουργεί ολοένα και περισσότερο αποτελεσματικά.
Από την πλευρά του, το Σιν Φέιν ζητά τη διεξαγωγή δημοψηφίσματος για την ένωση της Βόρειας Ιρλανδίας με τη Δημοκρατία της Ιρλανδίας έως το 2030.
Η Μισέλ Ο’ Νιλ υποστήριξε ότι οι δηλώσεις του Ντόναλντ Τραμπ δείχνουν πως «η συζήτηση για την ένωση είναι ζωντανή» και ότι το ενδιαφέρον για το ζήτημα εκτείνεται πλέον και σε διεθνές επίπεδο.
Η στάση του Λονδίνου
Διαδοχικές βρετανικές κυβερνήσεις έχουν απορρίψει το ενδεχόμενο διεξαγωγής νέου δημοψηφίσματος για την ανεξαρτησία της Σκωτίας. Η Ντάουνινγκ Στριτ επανέλαβε την περασμένη εβδομάδα ότι ο πρωθυπουργός Άντι Μπέρναμ «πιστεύει σθεναρά στην Ένωση» του Ηνωμένου Βασιλείου.
Ο Βρετανός πρωθυπουργός έχει θέσει ως προτεραιότητα τη μεγαλύτερη αποκέντρωση, ωστόσο ο Ουαλός ομόλογός του υποστηρίζει ότι η μεταβίβαση εξουσιών σε ένα έθνος διαφέρει ουσιαστικά από εκείνη που αφορά μια περιφέρεια ή μια πόλη της Αγγλίας.
Ο καθηγητής Πολιτικών Επιστημών του Πανεπιστημίου του Αμπερντίν, Μάικλ Κίτινγκ, χαρακτήρισε την κοινή διακήρυξη «πολιτικά σημαντική», επισημαίνοντας ότι επί πολλά χρόνια το SNP και το Plaid Cymru τηρούσαν αποστάσεις από το Σιν Φέιν. Εκτίμησε, πάντως, ότι η συμφωνία είναι απίθανο να αλλάξει τη στάση της βρετανικής κυβέρνησης.