Μείωση κατά 50% στις χρεώσεις Υπηρεσιών Κοινής Ωφέλειας (ΥΚΩ) για τους οικιακούς καταναλωτές στην πρώτη κλίμακα κατανάλωσης, ενίσχυση της προστασίας των καταναλωτών και νέοι κανόνες για την αγορά ηλεκτρικής ενέργειας περιλαμβάνει το σχέδιο νόμου του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας με τίτλο «Βελτίωση του σχεδιασμού της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας».
Το νομοσχέδιο τέθηκε σε δημόσια διαβούλευση το βράδυ της Παρασκευής και περιλαμβάνει, μεταξύ άλλων, τη σύσταση Ταμείου Απανθρακοποίησης Νήσων με πόρους ύψους 2,3 δισ. ευρώ, την εισαγωγή δοκιμών αντοχής για τους προμηθευτές ηλεκτρικής ενέργειας, καθώς και ρυθμίσεις για την ανάπτυξη νέων υποδομών, όπως τα Κέντρα Δεδομένων (data centers).
Μείωση 50% στις χρεώσεις ΥΚΩ για τα νοικοκυριά
Κεντρική παρέμβαση του νομοσχεδίου αποτελεί η μείωση κατά 50% της χρέωσης Υπηρεσιών Κοινής Ωφέλειας για τους οικιακούς καταναλωτές στην πρώτη κλίμακα κατανάλωσης.
Σύμφωνα με το υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας, η σταδιακή διασύνδεση των νησιών με το ηπειρωτικό ηλεκτρικό σύστημα περιορίζει σημαντικά το κόστος ηλεκτροδότησής τους, δημιουργώντας τις προϋποθέσεις για τη μείωση των συγκεκριμένων χρεώσεων και την ελάφρυνση των λογαριασμών ηλεκτρικού ρεύματος.
Σταθερά τιμολόγια και προστασία από διακοπές ρεύματος
Το σχέδιο νόμου κατοχυρώνει την υποχρέωση των προμηθευτών ηλεκτρικής ενέργειας να προσφέρουν συμβάσεις ορισμένου χρόνου με σταθερή τιμή και διάρκεια τουλάχιστον ενός έτους.
Κατά τη διάρκεια ισχύος της σύμβασης, ο προμηθευτής δεν θα μπορεί να μεταβάλλει μονομερώς τους όρους και την τιμή προμήθειας που έχει συμφωνηθεί. Με αυτόν τον τρόπο, οι καταναλωτές θα γνωρίζουν εκ των προτέρων το κόστος της ηλεκτρικής ενέργειας για το χρονικό διάστημα που καλύπτει η σύμβασή τους.
Παράλληλα, προβλέπεται προστασία από τη διακοπή ηλεκτροδότησης όσο βρίσκεται σε εξέλιξη διαδικασία επίλυσης διαφοράς.
Για τους καταναλωτές που εξυπηρετούνται από τον Προμηθευτή Τελευταίου Καταφυγίου, το μέγιστο διάστημα εκπροσώπησης αυξάνεται από τρεις σε τουλάχιστον έξι μήνες.
Επιπλέον, υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις, θα δίνεται η δυνατότητα σύναψης περισσότερων από μίας συμβάσεων προμήθειας ή συμφωνιών κοινής χρήσης ενέργειας μέσω διαφορετικών μετρητών στο ίδιο σημείο σύνδεσης.
Κοινή χρήση ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές
Νέες δυνατότητες για την αξιοποίηση της ενέργειας από ανανεώσιμες πηγές προβλέπονται για νοικοκυριά, μικρομεσαίες επιχειρήσεις και δημόσιους φορείς.
Οι συμμετέχοντες θα μπορούν να μοιράζονται ενέργεια μέσω ιδιωτικής συμφωνίας ή κοινού νομικού σχήματος, ενώ θα έχουν τη δυνατότητα να αναθέτουν την οργάνωση της κοινής χρήσης σε τρίτο πρόσωπο.
Βασική προϋπόθεση είναι η κοινή χρήση ενέργειας να μην αποτελεί την κύρια εμπορική ή επαγγελματική δραστηριότητα των συμμετεχόντων.
Stress tests στους παρόχους ηλεκτρικής ενέργειας
Το νομοσχέδιο εισάγει μέτρα για την ενίσχυση της ανθεκτικότητας των προμηθευτών ηλεκτρικής ενέργειας απέναντι στις διακυμάνσεις της χονδρεμπορικής αγοράς.
Ειδικότερα, οι προμηθευτές θα υποχρεούνται να λαμβάνουν μέτρα αντιστάθμισης κινδύνου (hedging), ώστε να περιορίζουν την έκθεσή τους σε απότομες μεταβολές των τιμών.
Παράλληλα, προβλέπονται δοκιμές αντοχής (stress tests), με στόχο να αξιολογείται η δυνατότητά τους να ανταποκρίνονται σε δυσμενή σενάρια της αγοράς. Το σχετικό πλαίσιο θα καθορίζεται από τη Ρυθμιστική Αρχή Αποβλήτων, Ενέργειας και Υδάτων (ΡΑΑΕΥ).
Ψηφιακές αιτήσεις σύνδεσης και νέοι κανόνες για το ηλεκτρικό δίκτυο
Σημαντικές αλλαγές προβλέπονται και για τη διαδικασία σύνδεσης νέων εγκαταστάσεων στο ηλεκτρικό δίκτυο.
Ο ΔΕΔΔΗΕ και ο ΑΔΜΗΕ θα υποχρεούνται να δημοσιεύουν ανά τρίμηνο στοιχεία σχετικά με τη δυνατότητα νέων συνδέσεων ανά περιοχή.
Οι αιτήσεις σύνδεσης θα υποβάλλονται αποκλειστικά ψηφιακά, ενώ οι ενδιαφερόμενοι θα ενημερώνονται για την πορεία της αίτησής τους εντός τριών μηνών από την υποβολή σχετικού αιτήματος και στη συνέχεια ανά τρίμηνο.
Για περιοχές όπου δεν υπάρχει επαρκής χωρητικότητα για νέες συνδέσεις εγγυημένης ισχύος, θεσπίζονται οι Συμβάσεις Σύνδεσης Ευέλικτης Ισχύος.
Μέσω αυτών, μια εγκατάσταση θα μπορεί να συνδέεται στο δίκτυο, αποδεχόμενη εκ των προτέρων ότι ο αρμόδιος Διαχειριστής θα μπορεί, εντός καθορισμένων ορίων, να περιορίζει την ενέργεια που διοχετεύεται στο δίκτυο ή απορροφάται από αυτό.
Οι περιοχές εφαρμογής θα καθορίζονται από τη ΡΑΑΕΥ, έπειτα από εισήγηση των αρμόδιων Διαχειριστών.
Εφόσον οι περιορισμοί παραμένουν εντός των συμφωνημένων ορίων, δεν θα προβλέπεται αποζημίωση. Αντίθετα, σε περίπτωση υπέρβασης των ορίων, ο ιδιοκτήτης της εγκατάστασης θα δικαιούται αποζημίωση, ενώ για τη μη τήρηση των προβλεπόμενων περιορισμών θα επιβάλλονται χρεώσεις μη συμμόρφωσης.
Μετά την ολοκλήρωση των απαραίτητων έργων ανάπτυξης του δικτύου, οι ευέλικτες συνδέσεις θα μπορούν, υπό συγκεκριμένες προϋποθέσεις, να μετατρέπονται σε συνδέσεις εγγυημένης ισχύος. Παράλληλα, διευκρινίζεται ότι δεν θα αναστέλλονται ούτε θα καθυστερούν τα προγραμματισμένα έργα ενίσχυσης των δικτύων.
Ταμείο Απανθρακοποίησης Νήσων με πόρους 2,3 δισ. ευρώ
Στο νομοσχέδιο περιλαμβάνεται η σύσταση του Ταμείου Απανθρακοποίησης Νήσων, με συνολικούς πόρους ύψους 2,3 δισ. ευρώ, με στόχο τη μείωση της εξάρτησης των νησιών από την ηλεκτροπαραγωγή με πετρέλαιο.
Το Ταμείο θα μπορεί να συγχρηματοδοτεί έως και το 60% επενδύσεων που αφορούν:
- Έργα ανανεώσιμων πηγών ενέργειας (ΑΠΕ).
- Εγκαταστάσεις αποθήκευσης ενέργειας.
- Ηλεκτρικές διασυνδέσεις.
- Υποδομές φόρτισης ηλεκτρικών οχημάτων.
- Φράγματα πολλαπλού σκοπού.
Οι παρεμβάσεις αποσκοπούν στην ενίσχυση της ενεργειακής μετάβασης των νησιών και στον περιορισμό της εξάρτησής τους από συμβατικές μορφές ηλεκτροπαραγωγής.
Τι προβλέπεται για τα data centers
Ειδικές ρυθμίσεις εισάγονται για την ανάπτυξη Κέντρων Δεδομένων (data centers), τα οποία απαιτούν σημαντικές ποσότητες ηλεκτρικής ενέργειας και ισχυρές υποδομές σύνδεσης.
Σύμφωνα με το σχέδιο νόμου, οι επενδυτές θα αναλαμβάνουν εξ ολοκλήρου το κόστος σύνδεσης των εγκαταστάσεών τους, καθώς και τις δαπάνες για τα αναγκαία έργα ενίσχυσης του ηλεκτρικού συστήματος.
Παράλληλα, για τα νέα data centers προβλέπεται ότι τουλάχιστον το 60% της ετήσιας κατανάλωσης ηλεκτρικής ενέργειας θα πρέπει να καλύπτεται από ανανεώσιμες πηγές ενέργειας.
Μετεγκατάσταση οικισμού και αναβάθμιση του «Γ. Καραϊσκάκης»
Το σχέδιο νόμου περιλαμβάνει, επίσης, ρυθμίσεις για τη μετεγκατάσταση του οικισμού Μεταμόρφωση, ο οποίος έχει πληγεί επανειλημμένα από πλημμύρες τα τελευταία χρόνια. Η νέα θέση του οικισμού προβλέπεται να βρίσκεται νότια του γειτονικού οικισμού του Παλαμά.
Παράλληλα, προβλέπεται η αναβάθμιση του σταδίου «Γ. Καραϊσκάκης», με αύξηση της χωρητικότητάς του από 33.500 σε 52.000 θέσεις. Το κόστος των απαιτούμενων εργασιών θα καλυφθεί από τον Ολυμπιακό.
Έως τις 24 Οκτωβρίου η δημόσια διαβούλευση
Η δημόσια διαβούλευση για το σχέδιο νόμου του υπουργείου Περιβάλλοντος και Ενέργειας θα ολοκληρωθεί στις 24 Οκτωβρίου 2026.
Οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να διαβάσουν τις διατάξεις και να καταθέσουν τις παρατηρήσεις τους στην ηλεκτρονική πλατφόρμα του OpenGov:
Διαβάστε το νομοσχέδιο και συμμετάσχετε στη δημόσια διαβούλευση